Health_Based Research

fa بررسی رابطه خودمراقبتی و سواد سلامت با سلامت روانی در بین شهروندان شهر تبریز The relationship of Self-care and Health Literacy with Mental Health among Citizens of Tabriz City پژوهشي Research بررسی رابطه خودمراقبتی و سواد سلامت با سلامت روانی در بین شهروندان شهر تبریز   محمدباقر علیزاده اقدم۱*، کمال کوهی۲، محمد قلی‌زاده۳ ۱. دانشیار، گروه علوم اجتماعی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی،  دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. ۲. دانشیار، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، مؤسسه تحقیقات اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. ۳. کارشناس ارشد، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران. * نویسنده مسئول: تبریز، بلوار ۲۹ بهمن، دانشگاه تبریز، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، گروه علوم اجتماعی  تلفن: ۰۴۱۳۳۳۹۲۲۶۹                                   Email: m.alizadeh@tabrizu.ac.ir              چکیده:       مقدمه: با توجه به اهمیت سلامت روانی در زندگی فردی و خانوادگی افراد و هزینه‌های بالای سیستم بهداشتی در جهان امروز، افراد بایستی با کسب مهارت‌های فردی در حفظ و ارتقای سلامت خویش تلاش کنند. در این راستا، خود‌مراقبتی و سواد سلامت به عنوان ابزارهایی پویا و در دسترس افراد می‌توانند نقش تعیین کننده‌ای در جهت ایجاد عدالت و برابری در زمینه سلامت روانی باشند. روش بررسی: پژوهش حاضر، مطالعه‌ای توصیفی- تحلیلی بود که بر روی ۴۱۴ نفر از شهروندان بالای ۱۵ سال شهر تبریز که با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب شده بودند، انجام شد. جهت گردآوری داده‌ها از پرسشنامه‌های سلامت عمومی دارای سه بعد، پرسشنامه سواد سلامت دارای ابعاد پنجگانه سواد خواندن، دسترسی، فهم، ارزیابی و تصمیم‌گیری و برای سنجش خودمراقبتی از پرسشنامه محقق ساخته استفاده شد. برای تحلیل داده‌ها از آزمون‌های آماری تی، فیشر، همبستگی پیرسون و رگرسیون خطی چند متغیره استفاده گردید. داده‌ها به وسیله نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۲ تجزیه‌و‌تحلیل شدند. یافته‌ها: بر اساس نتایج تحقیق،  میانگین سلامت روانی افراد برابر با ٥٨/٣٨، میانگین خودمراقبتی افراد ٥٤/٤٦ و میانگین سواد سلامت افراد نیز برابر با ٧٧/٢٠ بود. بین متغیرهای سن، میزان خودمراقبتی و سواد سلامت با سلامت روانی رابطه معنادار مثبتی وجود دارد. بحث و نتیجه‌گیری: مطالعه حاضر لزوم توجه به آموزش و مسئولیت‌پذیری در قبال سلامت روانی را نشان می‌دهد که در سایه آن افراد با داشتن اطلاعات و دانش در زمینه سلامتی می‌توانند از سلامت خود مراقبت کنند و احساس مسئولیت بیشتری در قبال سلامت خود داشته باشند.   واژگان کلیدی: سواد سلامت، خودمراقبتی، سلامت روانی، شهروندان   ارجاع: علیزاده اقدم محمدباقر، کوهی کمال، قلی‌زاده محمد.  بررسی رابطه خودمراقبتی و سواد سلامت با سلامت روانی در بین شهروندان شهر تبریز. مجله پژوهش های سلامت محور ۱۳۹۵؛ ۲(۴): ۳۹۴-۳۸۱.    The Relationship of Self-care and Health Literacy with Mental Health among Citizens of Tabriz City   Alizadeh Aghdam Mohammad Bagher1*, Koohi Kamal2, Gholizadeh Mohammad3 <div> <div>1. Associate Professor, Faculty of Law and Social Sciences, Social Sciences Department, Tabriz University, Tabriz, Iran.</div> 2. Associate Professor, Faculty of Law and Social Sciences, Social Research Institute, Tabriz University, Tabriz, Iran. 3. MSc, Faculty of Law and Social Sciences, Tabriz University, Tabriz, Iran. *Correspondence: Social Sciences Department. Faculty of Law and Social Sciences, Tabriz University, Blv 29 Bahman, Tabriz. <div style="text-align: center;">Tel:04133392269                                             Email:m.alizadeh@tabrizu.ac.ir</div> </div> Abstract: Background & Objectives: The importance of mental health in personal and social life of people as well as the high cost of health services in today's world necessitates people to attempt for acquiring personal skills for maintaining and improving their health. In this regard, self-care and health literacy, as dynamic and available tools for individuals, can play a decisive role in promoting equity in mental health.   Methods: This study was a descriptive-analytic study performed on 414 citizens over 15 years of age in Tabriz, Iran who were selected through multi-stage cluster sampling. Data gathering was done using general health questionnaire with three dimensions, literacy questionnaire consisted of five dimensions of reading comprehension, access, understanding, evaluation and decision making and a researcher-made questionnaire about self-care. Data analysis was performed using t-test, Fisher test, Pearson correlation coefficient and multivariate linear regression and through SPSS22 software. Results: Mean score of mental health was 58.38, mean score of self-care was 54.46 and mean score of health literacy was 77.20. There was a significant and direct relationship between mental health and variables of age, marital status, education level, and self-care. Conclusion: The present study emphasizes on the importance of training on and accepting responsibility for mental health. People can maintain and improve their health and accept responsibility in this regard through acquiring sufficient knowledge on health aspects.   Keywords: Health literacy, Self-care, Mental health, Citizens   Citation: Alizadeh Aghdam MB, Koohi K, Gholizadeh M. The relationship of Self-care and Health Literacy with Mental Health among Citizens of Tabriz City. Journal of Health Based Research 2017; 2(4): 381-394.   سواد سلامت, خودمراقبتی, سلامت روانی, شهروندان Health literacy, Self-care, Mental health, Citizens 381 394 http://hbrj.kmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-179-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Bagher Alizadeh Aghdam محمدباقر علیزاده اقدم aghdam1351@yahoo.com 10031947532846003744 10031947532846003744 Yes Faculty of Law and Social Sciences, Social Sciences Department, Tabriz University, Tabriz, Iran دانشگاه تبریز Kamal Koohi کمال کوهی 10031947532846003745 10031947532846003745 No دانشگاه تبریز Mohammad Gholizadeh محمد قلی زاده 10031947532846003746 10031947532846003746 No Faculty of Law and Social Sciences, Tabriz University, Tabriz, Iran دانشگاه تبریز