Health_Based Research

fa آسیب‌شناسی فضاهای بهداشتی مدارس ابتدایی در شهر تبریز Investigation of the Sanitary Facilities of Primary Schools in Tabriz آموزش بهداشت و خدمات بهداشتی Health education and health services پژوهشي Research <div style="text-align: center;"> آسیب‌شناسی فضاهای بهداشتی مدارس ابتدایی در شهر تبریز آذر گنجور۱، بهنام طالبی۲‌*  </div> <div style="text-align: justify;">۱. کارشناسی ارشد علوم تربیتی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی و تربیتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران ۲. استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی و تربیتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران * نویسنده مسئول: بهنام طالبی آدرس: تبریز، اتوبان پاسداران، مجتمع دانشگاه آزاد اسلامی تلفن: ۰۴۱۳۳۳۰۲۶۹۳                                                                       Email: btalebi1972@gmail.com                  چکیده: مقدمه: ارتقاء سلامت در مدارس همچنان از اولویت‌های نظام سلامت بوده است و در این راستا توجه به فضای بهداشتی و رعایت استانداردها یک الزام تعیین کننده است. هدف از پژوهش حاضر آسیب‌شناسی فضای بهداشتی مدارس ابتدایی نواحی ۲ و ۵ آموزش و پرورش تبریز بود. روش بررسی: پژوهش حاضر، مطالعه‌ای توصیفی- تحلیلی بود که به صورت مقطعی در سال ۱۳۹۶ در مدارس ابتدایی دو ناحیه آموزش و پرورش شهر تبریز که با استفاده از نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای نسبی انتخاب شده بودند، انجام شد. جمع‌آوری داده‌ها با استفاده از چک لیست محقق ساخته مبتنی بر آیین‌نامه بهداشت مدارس انجام شد. داده‌های پژوهش با آزمون تحلیل عاملی اکتشافی و با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۲ تحلیل شدند. یافته‌ها: تحلیل داده‌ها، آسیب‌های فضای بهداشتی مدارس را در ۸ عامل کمبود سیفون توالت، کمبود اتاق و امکانات اولیه بهداشت، وضعیت نامناسب بهداشتی دستشویی، کمبود امکانات ثانویه بهداشتی، نامناسب بودن وضعیت آبخوری‌ها، نامناسب بودن وضعیت بهداشتی توالت‌ها، کمبود امکانات مربوط به معاینه و نظافت، نامناسب بودن آبخوری‌ها را با ارزش ویژه بالای یک و به عنوان عوامل اصلی دسته‌بندی کردند. در مجموع ۶۷ درصد واریانس آسیب‌های فضای بهداشتی را تبیین نمود. بحث و نتیجه‌گیری: توجه به ارتقاء بهداشت محیط در فضاهای بهداشتی و تأمین امکانات لازم مطابق با استانداردها و همچنین تهیه تجهیزات و فضای لازم جهت ارائه خدمات بهداشتی در مدارس ضرورت دارد.   واژگان کلیدی: فضای بهداشتی، مدارس، امکانات بهداشتی، استانداردهای بهداشت، تحلیل عاملی   ارجاع: گنجور آذر، طالبی بهنام. آسیب‌شناسی فضاهای بهداشتی مدارس ابتدایی در شهر تبریز. مجله پژوهش های سلامت محور ۱۳۹۹؛ ۶(۱): ۹۷-۸۵.     </div> <div style="text-align: center;">Investigation of the Sanitary Facilities of Primary Schools in Tabriz     Ganjvar Azar1, Talebi Behnam2*  </div> <div style="text-align: justify;"> <div>1. M.Sc. in Educational Sciences, Department of Educational Sciences, Faculty of Humanities and Educational Sciences, Islamic Azad University, Tabriz, Iran</div> 2. Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Faculty of Humanities and Educational Sciences, Islamic Azad University, Tabriz, Iran *Correspondind Author: Behnam Talebi Address:  Islamic Azad University Campus, Pasdaran Highway, Tabriz, Iran Tel: 00984133302693                                         Email: btalebi1972@gmail.com Abstract: Background & Objectives: Health promotion in schools remains a priority for the health system; in this regard, paying attention to the sanitary facilities and observing the standards is a determining requirement. The objective of this study was to investigate the status of the sanitary facilities of primary schools in Tabriz, educational districts 2 and 5. Methods: The present study was a descriptive-analytical cross-sectional one conducted in 2017 in the primary schools of two educational districts in Tabriz, which were selected using proportionate stratified random sampling. The data were collected using a researcher-made checklist based on school health regulations. The data were analyzed using exploratory factor analysis via SPSS software version 22. Results: Data analysis categorized school health problems into eight main factors including lack of toilet siphons, lack of room and basic sanitary facilities, poor sanitary condition of the toilet, lack of secondary sanitary facilities, poor condition of drinking fountains, inappropriate sanitary condition of the toilets, lack of facilities for inspection and cleaning, and the unsuitability of the drinking fountains with an eigenvalue higher than 1. In total, 67% variance explained the problems related to the sanitary facilities. Conclusion: It is necessary to pay attention to promoting environmental health in sanitary facilities and provide the necessary facilities in accordance with the standards, as well as the necessary equipment and space to provide health services in schools.   Keywords: Sanitary Facilities, Schools, Health Facilities, Health Standards, Factor Analysis   Citation: Ganjvar A, Talebi B. Investigation of the Sanitary Facilities of Primary Schools in Tabriz. Journal of Health Based Research 2020; 6(1): 85-97. [In Persian]</div> فضای بهداشتی, مدارس, امکانات بهداشتی, استانداردهای بهداشت, تحلیل عاملی Sanitary Facilities, Schools, Health Facilities, Health Standards, Factor Analysis 99 111 http://hbrj.kmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-423-2&slc_lang=fa&sid=1 Azar Ganjvar آذر گنجور azarganjvar64@gmail.com 10031947532846005616 10031947532846005616 No Department of Educational Sciences, Faculty of Humanities and Educational Sciences, Islamic Azad University, Tabriz, Iran گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی و تربیتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران Behnam Talebi بهنام طالبی btalebi1972@gmail.com 10031947532846005617 10031947532846005617 Yes Department of Educational Sciences, Faculty of Humanities and Educational Sciences, Islamic Azad University, Tabriz, Iran دانشکده علوم انسانی و تربیتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران